Kolossenzen 3 uitgelegd: waarom aardsgezind christendom faalt

Opgewekt met Christus, maar toch nog verliefd op de aarde?

Kolossenzen 3 laat zien hoe radicaal het christelijke leven werkelijk is. Paulus roept gelovigen niet op tot een klein beetje religieuze verbetering, maar tot een totaal andere gezindheid. Wie met Christus is opgewekt, moet de dingen zoeken die boven zijn. Wie zegt Christus te kennen, kan niet blijven leven in aardsgezindheid, begeerte en afgoderij.

Er is een soort christendom dat moeiteloos over Jezus praat, maar intussen gewoon van de aarde leeft. Het kent de juiste woorden, de juiste toon en soms zelfs de juiste Bijbelteksten, maar het hart klopt nog steeds voor beneden. Voor gemak. Voor geld. Voor eer. Voor begeerte. Voor zelfbehoud. Voor een prettig leven in plaats van een heilig leven.

Dat is precies de plek waar Kolossenzen 3 als een scherp zwaard doorheen snijdt. Paulus laat hier geen ruimte voor dubbelzinnigheid, geen ruimte voor geestelijke camouflage en geen ruimte voor een christelijk sausje over een werelds leven. Wie met Christus is opgewekt, kan niet blijven leven alsof deze wereld zijn thuis is. Wie zegt Christus te kennen, maar intussen gewoon aardsgezind blijft denken, verlangen en najagen, wordt door deze verzen genadeloos ontmaskerd.

Kolossenzen 3 is geen zachte meditatie voor wat extra verdieping. Het is een frontale aanval op naamchristendom, halfslachtige heiliging en een geloof dat wel praat over de hemel, maar intussen de aarde omhelst.

Met Christus opgewekt: geen gevoel, maar geestelijke werkelijkheid

Paulus valt meteen met de deur in huis:

“Indien gij dan met Christus opgewekt zijt, zo zoekt de dingen die boven zijn, waar Christus is, zittende aan de rechterhand Gods” (Kolossenzen 3:1 STV).

Dat is geen onzeker “als het misschien zo is”. Paulus spreekt hier vanuit de werkelijkheid van het geloof. Wie in Christus is, is met Hem opgewekt. Dat is geen emotionele ervaring die soms sterk en soms zwak is. Dat is geen tijdelijk gevoel van toewijding. Dat is een geestelijke werkelijkheid. De gelovige hoort niet meer thuis in het oude bestaan. Zijn leven heeft een andere oorsprong, een andere plaats en een andere bestemming gekregen.

Paulus zegt daarom niet: probeer een beetje meer geestelijk te worden. Hij zegt: zoek de dingen die boven zijn. Waarom? Omdat uw leven daar hoort. Omdat Christus daar is. Omdat de gelovige niet meer bepaald wordt door de aarde, maar door de hemel waar zijn Heere is.

Dat is ook precies waarom zoveel hedendaags christendom zo mager en krachteloos is. Het wil wel Christus erbij, maar niet Christus als centrum. Het wil wel religie, maar niet een verplaatst leven. Het wil wel een christelijke identiteit, maar niet een hemelse gezindheid. Men wil het liefst Christus én de wereld, genade én begeerte, hemelspraak én aardse hartstochten. Paulus vernietigt die illusie meteen in zijn eerste zin.

 

Bedenkt de dingen die boven zijn

“Bedenkt de dingen, die boven zijn, niet die op de aarde zijn” (Kolossenzen 3:2 STV).

Dat betekent niet dat een gelovige zijn werk, gezin of dagelijkse verantwoordelijkheid moet verachten. Paulus leert geen vlucht uit de werkelijkheid. Hij leert een andere gezindheid midden in de werkelijkheid. De vraag is niet of u nog op aarde leeft. De vraag is waardoor uw denken beheerst wordt.

En daar zit precies de kwaal van veel zogenaamd christelijk leven. Het denken is nog aards. De zorgen zijn aards. De ambities zijn aards. De dromen zijn aards. De maatstaf is aards. Wat men belangrijk vindt, waar men van opveert, waar men bedroefd van wordt, waar men voor vecht, waar men van geniet, waar men op vertrouwt — het verraadt vaak een leven dat nog volledig naar beneden gericht is.

Veel prediking helpt daar helaas nog een handje aan mee. Het draait dan vooral om een fijner leven, meer balans, meer zegen, meer herstel, meer succes, meer doorbraak. De mens blijft in het middelpunt staan, alleen nu met een christelijk vocabulaire eromheen. Maar Paulus trekt het denken omhoog. Niet naar mistige vaagheid, maar naar Christus. Niet naar zelfverbetering, maar naar een hemelse gerichtheid. Niet naar “wat haal ik eruit?”, maar naar: waar is mijn leven werkelijk verankerd?

 

Gij zijt gestorven

“Want gij zijt gestorven, en uw leven is met Christus verborgen in God” (Kolossenzen 3:3 STV).

Hier wordt het pas echt scherp. Paulus zegt niet dat de gelovige slechts een nieuwe kans heeft gekregen. Hij zegt niet dat het oude leven nu wat opgeknapt moet worden. Hij zegt: gij zijt gestorven.

Dat is de taal van het kruis. Dat is de taal die het vlees verafschuwt. De mens wil best religieus zijn, best vergeving ontvangen, best troost ervaren, best geestelijk klinken, maar sterven wil hij niet. Hij wil niet dat zijn oude bestaan onder het oordeel komt. Hij wil niet dat zijn eigen ik principieel veroordeeld wordt. Hij wil niet dat zijn aardse identiteit haar centrale plaats verliest.

Maar Paulus zegt: gij zijt gestorven. Het oude leven in Adam, het leven waarin de wereld regeerde, waarin begeerte de toon zette, waarin het zelf de troon bezette, is in Gods oordeel geëindigd in de dood van Christus. Daarom is een christen niet iemand die zijn oude leven netter maakt. Een christen is iemand van wie het oude leven zijn recht op heerschappij kwijt is.

Daarom is het ook zo misleidend wanneer mensen voortdurend spreken over Jezus, maar intussen nog volop leven uit de energie van het oude bestaan. Men wil wel de naam van Christus dragen, maar niet de dood van het vlees kennen. Men wil wel geestelijk overkomen, maar niet dat de wereld uit het hart verdreven wordt. Dan krijgt men een christelijke vorm zonder kruis, een geloofstaal zonder zelfverloochening en een vrome buitenkant zonder werkelijke breuk.

Paulus laat daar niets van overeind.

 

Verborgen met Christus in God

Uw leven is “met Christus verborgen in God” (Kolossenzen 3:3 STV).

Dat betekent veiligheid, maar ook verborgenheid. Het echte leven van de gelovige ligt niet open en bloot in deze wereld. Het is niet afhankelijk van zichtbare glans, van menselijke waardering of van uiterlijke indruk. Het ligt met Christus verborgen in God.

Dat is een diepe troost, maar ook een harde correctie op geestelijke ijdelheid. Er zijn altijd mensen die gezien willen worden als bijzonder geestelijk, diep, krachtig, gezalfd of invloedrijk. Zij leven van uitstraling, van positie, van indruk, van religieuze zichtbaarheid. Maar Paulus zegt niet dat het leven van de gelovige schittert in geestelijke zelfpromotie. Hij zegt dat het verborgen is.

Dat verborgen leven is vaak arm aan uiterlijk vertoon en rijk aan stille werkelijkheid. Het leeft niet van applaus, niet van invloed, niet van podium, niet van religieuze bewondering, maar van Christus alleen. Waar het vlees zichzelf graag laat gelden, leert de Schrift een leven dat in God verborgen is.

 

Christus is ons leven

“Wanneer nu Christus zal geopenbaard zijn, Die ons leven is, dan zult ook gij met Hem geopenbaard worden in heerlijkheid” (Kolossenzen 3:4 STV).

Daar staat niet alleen dat Christus leven geeft. Er staat iets veel radicalers: Christus is ons leven.

Dat snijdt alle oppervlakkige religie af. Want er bestaat een vorm van christendom waarin Christus nuttig is, maar niet alles. Hij helpt bij schuldgevoel, geeft wat zingeving, brengt een religieuze identiteit, biedt troost in moeilijke tijden, maar blijft uiteindelijk een aanvulling op het oude bestaan. Paulus spreekt daar heel anders over.

Christus is niet een toevoeging. Hij is niet een hulpmiddel. Hij is niet slechts een voorbeeld. Hij is ons leven.

Dat betekent dat buiten Hem niets is dat blijvend waarde heeft. Zonder Hem is er geen ware gerechtigheid, geen ware vrede, geen ware heiliging en geen ware toekomst. Alles wat niet uit Hem voortkomt, draagt uiteindelijk nog de geur van het oude leven.

En let op de toekomstlijn: nu is dat leven verborgen, straks zal het openbaar worden. Dat is ook een les die de moderne christen hard nodig heeft. Men wil nu al zichtbaar triumferen. Men wil nu al de glans, nu al de eer, nu al het succes, nu al de manifestatie. Maar Paulus zegt: nu verborgen, straks geopenbaard. Eerst met Christus in God, daarna met Christus in heerlijkheid.

 

Doodt dan uw leden die op de aarde zijn

Juist daarom volgt die harde, onontkoombare oproep:

“Doodt dan uw leden, die op de aarde zijn, namelijk hoererij, onreinigheid, schandelijke beweging, kwade begeerlijkheid, en de gierigheid, welke is afgodendienst” (Kolossenzen 3:5 STV).

Paulus zegt niet: probeer ze te temmen. Hij zegt niet: geef ze een plaats. Hij zegt niet: leef er voorzichtig mee om. Hij zegt: doodt dan.

Dat is de taal die vandaag vaak ontbreekt. Men spreekt liever in therapeutische termen. Men heeft het over processen, patronen, kwetsbaarheid en ontwikkeling. Er zit soms waarheid in zulke woorden, maar ze kunnen ook functioneren als een dekmantel waaronder de zonde minder scherp wordt benoemd. Paulus gebruikt geen omfloerste taal. Hij zegt: doodt dan.

Waarom? Omdat deze dingen horen bij het oude leven. Omdat zij niet thuishoren in iemand die met Christus is opgewekt. Omdat de zonde geen speelkameraad is, maar een vijand. Omdat een christen niet veilig kan omgaan met wat God onder oordeel stelt.

 

Seksuele zonde en gierigheid: beide ontmaskerd

Paulus noemt eerst openlijk morele zonden: hoererij, onreinheid, schandelijke beweging, kwade begeerlijkheid. Daarmee raakt hij een terrein dat ook vandaag levens verwoest, gezinnen breekt, gewetens verhardt en kerken besmet.

Maar Paulus stopt daar niet. Hij noemt ook

“de gierigheid, welke is afgodendienst” (Kolossenzen 3:5 STV).

Dat is vernietigend voor keurige, burgerlijke, nette religie. Want veel mensen denken  dat ze ver van grove zonden afstaan, terwijl hun hart intussen gewoon buigt voor geld, bezit, comfort en zekerheid. Men leeft dan niet voor wellust, maar voor welvaart. Niet voor losbandigheid, maar voor bezit. En Paulus zegt: dat is afgodendienst.

Dat is een onthulling waar veel kerkmensen zich niet graag aan blootstellen. Men veroordeelt openlijke zonden sneller dan de stille verering van geld. Maar de apostel zet ze hier in één adem naast elkaar. Waarom? Omdat beide voortkomen uit een hart dat niet volledig op God gericht is. Gierigheid is niet slechts een klein karaktergebrek. Het is een afgod op de troon.

Wie zekerheid zoekt in bezit, wie rust zoekt in geld, wie bescherming zoekt in comfort, wie innerlijk kleeft aan aardse winst, dient niet God, maar een vervanger.

 

Gods toorn over de kinderen der ongehoorzaamheid

“Om welke de toorn Gods komt over de kinderen der ongehoorzaamheid” (Kolossenzen 3:6 STV).

Dat is taal die vandaag vaak wordt weggefilterd uit preken en gesprekken. Men spreekt wel over liefde, acceptatie, nabijheid en herstel, maar nauwelijks nog over toorn. Toch schaamt Paulus zich hier totaal niet. God is niet onverschillig tegenover onreinheid, begeerte en afgoderij. Zijn toorn komt daarover.

Dat maakt de ernst van heiliging duidelijk. Het gaat hier niet om onschuldige zwakheden die God glimlachend voorbijziet. Het gaat om dingen die onder Zijn oordeel staan. Daarom is het ook zo gevaarlijk wanneer het evangelie wordt afgevlakt tot iets zachts en mensvriendelijks waarin Gods heiligheid geen plaats meer heeft. Dan krijgt men een Christus zonder scherpte, een genade zonder waarheid en een geloof zonder bekering.

Maar het evangelie van de Schrift is heel anders. Juist omdat Christus gekomen is als Redder, wordt zichtbaar hoe ernstig de zonde werkelijk is. Juist omdat het kruis nodig was, kan niemand lichtvaardig omgaan met wat God haat.

 

Eertijds hebt gij daarin gewandeld

“In dewelke ook gij eertijds hebt gewandeld, toen gij in dezelve leefdet” (Kolossenzen 3:7 STV).

Paulus weet heel goed dat de gelovigen uit deze sfeer zijn gekomen. Hij schrijft niet aan mensen die van nature beter waren dan anderen. Ook zij hebben daarin gewandeld. Ook zij hebben daarin geleefd. Maar hij spreekt erover als over het verleden.

Dat is cruciaal. Een christen is niet volmaakt, maar hij behoort ook niet meer thuis in zijn oude levenssfeer. Bekering is geen religieuze upgrade van het oude bestaan. Het is een werkelijke overgang. Een ander leven. Een andere richting. Een andere Heer. Een andere bron.

Daarom is het zo misleidend wanneer iemand zich beroemt op genade, maar tegelijk rustig blijft leven in de sfeer waarvan Paulus zegt dat zij bij het vroegere leven hoort. Dan wordt genade misbruikt als dekmantel voor ongehoorzaamheid. Maar de genade van God brengt niet alleen vergeving; zij brengt ook een nieuwe gezindheid voort.

 

Geen wetticisme, maar echte heiliging

Opvallend is dat Paulus de heiliging hier niet opbouwt vanuit wet, prestatie of religieuze druk. Hij zegt niet: werk uzelf omhoog. Hij zegt: gij zijt met Christus opgewekt. Gij zijt gestorven. Uw leven is verborgen met Christus in God. Christus is uw leven. Doodt dan…….

Dat is echt christelijk. De bron van heiliging ligt niet in menselijke inspanning, maar in de verbondenheid met Christus. Maar juist daarom is deze heiliging zo radicaal. Niet wettisch, maar scherp. Niet moralistisch, maar ernstig. Niet oppervlakkig gedragstoezicht, maar een dodelijke breuk met wat bij het oude leven hoort.

De Genade maakt de zonde niet minder ernstig, maar juist ondraaglijk voor een vernieuwd hart. Wie werkelijk met Christus verbonden is, kan niet in vrede samenleven met wat Hem oneert.

 

Waarom Kolossenzen 3 aardsgezind christendom ontmaskert

Kolossenzen 3:1-7 ontmaskert een groot deel van wat zich vandaag christelijk noemt. Het raakt mensen die nette woorden gebruiken, maar aards leven. Mensen die Bijbels klinken, maar werelds denken. Mensen die Christus belijden, maar intussen worden geregeerd door begeerte, geld, status of gemak.

Dit gedeelte laat geen ruimte voor een geloof waarin de mond vol is van Jezus, terwijl het hart nog vastzit aan beneden. Geen ruimte voor een prediking die vooral flatteert, geruststelt en motiveert, maar nooit ontmaskert. Geen ruimte voor een leven waarin men zich christen noemt en toch fundamenteel aardsgezind blijft.

Paulus schrijft alsof dat een tegenspraak is. En dat is het ook.

Kolossenzen 3 is geen vriendelijk duwtje in de rug voor wie wat geestelijker wil worden. Het is een verpletterende aanklacht tegen een christendom dat de hemel belijdt en de aarde aanbidt.

Wie met Christus is opgewekt, kan niet blijven leven alsof deze wereld zijn vaderland is.
Wie gestorven is, kan het oude leven niet blijven koesteren alsof het nog rechten heeft.
Wie zegt dat Christus zijn leven is, kan niet intussen buigen voor geld, begeerte en onreinheid.
Wie een hemelse roeping heeft, verraadt zichzelf wanneer zijn hart voortdurend aan beneden vastkleeft.

Laten we eerlijk zijn: veel van wat vandaag voor christelijk doorgaat, zou onder Paulus’ mes geen moment standhouden. Te veel geloof is nog verliefd op de wereld. Te veel prediking durft de zonde niet meer te doden. Te veel zich als gelovig beschouwende mensen willen Christus als Redder, maar niet als de Heere Die hun aardse afgoden omverwerpt.

De vraag is daarom niet of u deze woorden mooi vindt.

De vraag is niet of u het scherp vindt.

De vraag is niet of u zich erin herkent op papier.

De vraag is of uw leven echt met Christus verborgen is in God.

Want een geloof dat alleen praat over boven, maar intussen leeft voor beneden, is geen geestelijke rijkdom. Het is zelfbedrog in nette verpakking.

 

Hoe een gemeente van koers verandert

Hoe een gemeente van koers verandert

Er zijn verschuivingen die je niet meteen ziet , maar wel aan voelt komen.
Geen harde breuk, geen duidelijke aankondiging.
Maar iets klopt er niet.

Wat eerst vertrouwd leek, begint te wringen.

Niet omdat jij veranderd bent, maar omdat je iets opmerkt

 

De stille verschuiving

Het begint zelden openlijk.

Niemand zegt:
“Wij stappen over op een andere leer.”

In plaats daarvan zie je:

  • andere accenten
  • nieuwe woorden
  • een iets andere toon

Zinnen als:

  • “We willen (meer) ruimte geven aan de Geest”
  • “We moeten niet alles doodredeneren”
  • “God doet vandaag nieuwe dingen”

Op zichzelf lijken ze onschuldig.
Bijbels zelf, als je ze los leest tenminste.

Maar de richting verandert.

 

Van Woord naar ervaring

Langzaam verschuift het zwaartepunt.

Waar Christus centraal zou moeten staan, komt nu de ervaring op de voorgrond.

Niet in één klap — maar geleidelijk:

  • geen nadruk op toetsing
  • nadruk op beleving
  • gemankeerde Schriftuitleg
  • men heeft het over “ons en wij”, getuigenissen en indrukken

En voor je het weet, is de vraag niet meer:

👉 “Wat staat er geschreven?”
maar:
👉 “Wat ervaren wij?”

 

De taal blijft, de inhoud verandert

Het verraderlijke is: de woorden blijven vaak hetzelfde.

Men zegt nog steeds:

  • “Bijbels”
  • “geleid door de Geest”
  • “in afhankelijkheid van God”

Maar de invulling verschuift.

De Schrift wordt niet meer de maatstaf, maar de bevestiging van wat al beleefd wordt

Terwijl:

“Uw woord is de waarheid.” (Johannes 17:17 STV)

Wanneer dat fundament verschuift, schuift alles mee.

 

Netwerken verraden de koers

Op een gegeven moment wordt de richting zichtbaar.

Contacten worden gelegd:

  • samenwerkingen
  • uitnodigingen
  • aansluiting bij bredere bewegingen

Niet meer incidenteel, maar structureel.

Wat eerst “een accent” was, wordt een identiteit.

Daar zie je het scherpst waar een gemeente werkelijk staat.

 

Dominion-denken: de logische uitkomst

Waar ervaring de leiding neemt, volgt vaak vanzelf een bepaalde visie:

  • herstel van autoriteit
  • invloed op samenleving
  • “het koninkrijk bouwen” hier en nu

Het klinkt krachtig. Aantrekkelijk zelfs.

Maar het botst frontaal met de Schrift:

“Mijn Koninkrijk is niet van deze wereld…” (Johannes 18:36 STV)

“Want wij hebben hier geen blijvende stad, maar wij zoeken de toekomende.” (Hebreeën 13:14 STV)

De gelovige is geen bouwer van een aards koninkrijk, maar een vreemdeling op doorreis.

 

Waarom het zelden openlijk wordt gezegd

Omdat een duidelijke koerswijziging weerstand oproept.

Dus gebeurt het anders:

  • stap voor stap
  • zonder scherpe definities
  • met ruimte voor meerdere interpretaties

En als er vragen komen? Zorgen worden geuit?

Dan blijft het stil.

Niet omdat men niets te zeggen heeft,
maar omdat duidelijkheid dwingt tot kleur bekennen.

En dát wil men vermijden.

 

Herkennen wat je ziet

Wie al langer onderweg is, herkent het direct.

Niet vanwege kil cynisme of eigengereidheid
maar omdat patronen herkenbaar zijn.

Dezelfde woorden.
Dezelfde stappen.
Dezelfde uitkomst.

Dat is geen achterdocht.
Dat is onderscheidingsvermogen.

“Beproeft alle dingen; behoudt het goede.” (1 Thessalonicenzen 5:21 STV)

 

Buiten de legerplaats uitgaan

gemeente verandert koersOp een gegeven moment komt de vraag niet meer neer op:

“Kan dit nog?”
maar:

“Wil ik hier bij horen?”

Dan raakt het aan gehoorzaamheid:

“Zo laat ons dan tot Hem uitgaan buiten de legerplaats, Zijn smaad dragende.” (Hebreeën 13:13 STV)

Dat betekent:

  • loslaten wat vertrouwd lijkt
  • niet meegaan met de stroom
  • kiezen voor Christus boven verbondenheid

Dat kost iets.

Maar blijven kost meer.

 

Geen strijd om invloed,  maar trouw

Het antwoord is niet:

  • met de vuist op tafel
  • invloed proberen uit te oefenen
  • de koers van binnenuit willen keren

De Schrift roept niet op tot macht, maar tot trouw.

Niet tot dominantie, maar tot ‘blijven bij wat je geleerd is’, wetend door en van wie

“Maar blijf gij in hetgeen gij geleerd hebt en waarvan u verzekering gedaan is, wetende van wien gij het geleerd hebt” (2 Timotheüs 3;14 STV)

Wat begint als een subtiele verschuiving, eindigt nooit neutraal.

Van bedekt naar openlijk.
Van accent naar identiteit.
Van Woord naar ervaring.

En wie het ziet, staat voor een keuze.

Niet tussen twee stijlen,
maar tussen twee richtingen.

 

God spreekt over Zijn Zoon

Een uitnodiging die niemand zou moeten negeren

In een wereld vol religie, meningen en overtuigingen is een vraag die om een “Heerlijk” verhaal gaat

wie is Jezus eigenlijk?

Sommigen noemen Hem een profeet.
Anderen een inspirerende leraar.of zelfs een revolutionair.
Weer anderen zien Hem als een religieuze hervormer.

Maar de belangrijkste vraag is niet wat mensen over Jezus zeggen.

De beslissende vraag is: wat zegt God over Zijn Zoon?

De Bijbel laat zien dat God Zelf meerdere keren over Jezus heeft gesproken. En wat Hij zegt, laat geen ruimte voor halfslachtige conclusies.

“Deze is Mijn geliefde Zoon”

Toen Jezus gedoopt werd, klonk er een stem uit de hemel:

“En ziet, een stem uit de hemelen, zeggende: Deze is Mijn geliefde Zoon, in Denwelken Ik Mijn welbehagen heb.”
(Mattheüs 3:17, STV)

God noemt Jezus Zijn geliefde Zoon.

Niet zomaar een boodschapper.
Niet één van vele religieuze leiders.

De Zoon.

De unieke, door God geliefde Zoon in wie de Vader Zijn volkomen welbehagen heeft.

“Hoort Hem”

Later, op de berg der verheerlijking, sprak God opnieuw:

“Deze is Mijn geliefde Zoon, in Denwelken Ik Mijn welbehagen heb; hoort Hem.”
(Mattheüs 17:5, STV)

Daar staan Mozes en Elia – vertegenwoordigers van de Wet en de profeten.

Maar Gods stem richt alle aandacht op één Persoon:

“Hoort Hem.”

God wijst de wereld naar Zijn Zoon.

God noemt Hem God

De Bijbel gaat nog verder.

Over de Zoon zegt God:

“Maar tot den Zoon zegt Hij: Uw troon, o God, is in alle eeuwigheid.”
(Hebreeën 1:8, STV)

Dit is een van de meest indrukwekkende uitspraken in de Schrift.

God de Vader noemt de Zoon:

God.

Jezus is niet slechts een leraar over God.
Hij is God geopenbaard in het vlees.

God heeft alles in Zijn hand gegeven

Jezus zei zelf:

“De Vader heeft den Zoon lief, en heeft alle dingen in Zijn hand gegeven.”
(Johannes 3:35, STV)

De hele geschiedenis van de wereld komt uiteindelijk samen in één Persoon: Christus.

Hij is de Heer.
Hij is de Rechter.
Hij is de Koning die God heeft aangesteld.

De eer van de Zoon

God zegt zelfs iets dat voor velen schokkend klinkt:

“Opdat zij allen den Zoon eren, gelijk zij den Vader eren.”
(Johannes 5:23, STV)

God wil dat mensen de Zoon dezelfde eer geven als Hemzelf.

Dat betekent dat niemand neutraal kan blijven tegenover Jezus.

Hij is niet slechts een figuur uit de geschiedenis.

Hij staat in het centrum van Gods plan.

Het leven ligt in de Zoon

De Bijbel zegt:

“En dit is de getuigenis, namelijk dat ons God het eeuwige leven gegeven heeft; en ditzelve leven is in Zijn Zoon.”
(1 Johannes 5:11, STV)

En vervolgens:

“Die den Zoon heeft, die heeft het leven; die den Zoon van God niet heeft, die heeft het leven niet.”
(1 Johannes 5:12, STV)

Dat zijn eenvoudige maar indringende woorden.

Het eeuwige leven ligt niet in religie.
Niet in goede werken.
Niet in kerkelijke traditie.

Niet in iets anders.

In deze laatste dagen tot ons gesproken door de Zoon

“GOD voortijds veelmaals en op velerlei wijze tot de vaderen gesproken hebbende door de profeten, heeft in deze laatste dagen tot ons gesproken door den Zoon” (Hebreeen 1:1  STV)

Het ligt in de Zoon

Gods uitnodiging

Het hart van het Evangelie is geen dreiging, maar een uitnodiging.

God heeft Zijn Zoon gegeven voor zondaren.

“Want alzo lief heeft God de wereld gehad, dat Hij Zijn eniggeboren Zoon gegeven heeft, opdat een iegelijk die in Hem gelooft, niet verderve, maar het eeuwige leven hebbe.”
(Johannes 3:16, STV)

Dat is het hart van God.

Niet dat mensen verloren gaan.
Maar dat zij tot de Zoon komen.

U kunt vandaag veel meningen horen over Jezus.

Maar uiteindelijk blijft één vraag over:

Wat doet ú met Gods Zoon?

De Schrift zegt:

“Die in den Zoon gelooft, die heeft het eeuwige leven; maar die den Zoon ongehoorzaam is, die zal het leven niet zien.”
(Johannes 3:36, STV)

Het Evangelie is daarom niet zomaar wat dorre theorie.

Zie het dan maar als een uitnodiging

Kom tot Christus.
Vertrouw Hem.
En ontvang het leven dat God in Zijn Zoon heeft gelegd.

Gered, Titus 3 vers 4 en

 

De context van Titus 3:4-5

3 Want ook wij waren eertijds onwijs, ongehoorzaam, dwalende, menigerlei begeerlijkheden en wellusten dienende, in boosheid en nijdigheid levende, hatelijk zijnde en elkander hatende.
4 Maar wanneer de goedertierenheid van God onzen Zaligmaker, en Zijn liefde tot de mensen verschenen is,
5 Heeft Hij ons zalig gemaakt, niet uit de werken der rechtvaardigheid die wij gedaan hadden, maar naar Zijn barmhartigheid, door het bad der wedergeboorte en vernieuwing des Heiligen Geestes;
6 Denwelken Hij over ons rijkelijk heeft uitgegoten door Jezus Christus, onzen Zaligmaker;
7 Opdat wij gerechtvaardigd zijnde door Zijn genade, erfgenamen zouden worden naar de hope des eeuwigen levens.
8 Dit is een getrouw woord, en deze dingen wil ik dat gij ernstiglijk bevestigt, opdat degenen die aan God geloven, zorg dragen om goede werken voor te staan. Deze dingen zijn het die goed en nuttig zijn den mensen.

De misvatting van de ‘vijfvoudige bediening’

In evangelische en charismatische kringen hoor je het regelmatig:

“De kerk functioneert pas goed als de vijfvoudige bediening hersteld is.”

Daarmee doelt men dan op Efeze 4:11:

“En Hij heeft sommigen gegeven tot apostelen, en sommigen tot profeten, en sommigen tot evangelisten, en sommigen tot herders en leraars;” (Efeze 4:11 STV)

Op basis van deze tekst wordt een compleet leiderschapsmodel gebouwd. Apostelen. Profeten. Evangelisten. Herders. Leraars.

Maar is dat wat Paulus hier leert?

Of wordt hier iets ingelegd wat de tekst zelf niet zegt?

Wat staat er werkelijk?

Paulus zegt niet dat Christus titels gaf.
Hij zegt dat Christus mensen gaf.

En waarom?

“Tot de volmaking der heiligen, tot het werk der bediening, tot opbouwing van het lichaam van Christus;” (Efeze 4:12 STV)

Het doel is toerusting. Opbouw. Geestelijke volwassenheid.

Niet hiërarchie.
Niet een machtsstructuur.
Niet een apostolische rangorde.

Een fundament wordt niet opnieuw gelegd

Wie Efeze 4 leest zonder Efeze 2 te lezen, leest half.

“Gebouwd op het fundament der apostelen en profeten, waarvan Jezus Christus is de uiterste Hoeksteen;” (Efeze 2:20 STV)

Een fundament leg je één keer.

Apostelen en profeten worden hier niet gepresenteerd als een doorlopend bestuursmodel, maar als fundament.

Fundamenten worden niet periodiek geüpdatet.
Ze worden gelegd, en daarna bouw je erop verder.

Zuiver Bijbels gezien is dit cruciaal. De Gemeente had een funderende beginfase waarin apostolisch gezag en openbaring functioneerden. Die fase was uniek. Onherhaalbaar. Canonvormend.

Wanneer dat fundament gelegd is, ga je niet opnieuw fundamenten uitgraven om ze opnieuw te leggen.

Alles op zijn kop

Binnen de New Apostolic Reformation wordt Efeze 4 anders gelezen.

Daar wordt geleerd:

  • dat er vandaag opnieuw apostelen moeten zijn
  • dat profeten richting geven aan gemeenten
  • dat de kerk pas volwassen wordt onder apostolische dekking
  • dat herders eigenlijk onder apostolisch gezag functioneren

Maar daarmee gebeurt iets wat bloedlink is

De tekst over opbouw wordt een model voor machtsstructuur.
De gave wordt een rang.
De bediening wordt een positie.

En het fundament wordt een permanent bestuursorgaan.

Wat gebeurt er met het Schriftgezag?

Men zegt :

“Wij voegen niets toe aan de Bijbel.”

Maar als ‘profeten’ richtinggevende woorden spreken, als ‘apostelen’ strategische openbaringen ontvangen, als er gesproken wordt over ‘nieuwe bewegingen van de Geest’ die de kerk moet volgen, dan ontstaat er in feite een tweede gezagslaag.

Daartegenover zegt Judas:

“…dat gij strijdt voor het geloof, dat eenmaal den heiligen overgeleverd is.” (Judas 1:3 STV)

Éénmaal.

Niet generatie na generatie aangevuld.
Niet periodiek vernieuwd.
Niet via ‘hedendaagse openbaringsdragers’.

Herders en leraars: de vergeten ruggengraat

Opmerkelijk genoeg worden in veel van deze kringen herders en leraars de “verzorgers”, terwijl apostelen de visionairs worden.

Maar in het Nieuwe Testament zien we dat juist onderwijs de gemeente beschermt tegen dwaling.

Efeze 4 spreekt over ‘niet meer als kinderen heen en weer geslingerd worden door wind van leer.’

Wanneer onderwijs ondergeschikt wordt gemaakt aan profetische dynamiek, gebeurt precies het tegenovergestelde.

Dan wordt de gemeente afhankelijk van het ‘nieuwste woord.’

Bijbelse helderheid

Als we Schrift met Schrift vergelijken, ontstaat een heldere lijn:

Apostelen en profeten – funderend.
Evangelisten – verkondigend.
Herders en leraars – opbouwend en bewakend.

Het fundament is gelegd.
De openbaring is gegeven.
De canon is compleet.

Wat blijft is verkondiging en onderwijs op basis van dat fundament.

Niet herstel van titels.
Niet herintroductie van gezagsambten.
Niet een nieuw apostolisch tijdperk.

De echte vraag

Waarom is er toch zo’n aantrekkingskracht naar ‘apostolisch leiderschap’?

Omdat titels kracht suggereren.
Omdat macht en structuur zekerheid geeft.
Omdat ‘nieuwe woorden’ spannender klinken dan oude Schrift.

Maar de Gemeente wordt niet gebouwd op charisma.
Niet op hiërarchie.
Niet op moderne apostelen.

Zij is gebouwd op Christus, en op het eenmaal gelegde apostolische fundament.

Wie dat fundament vervangt door een systeem, hoe vroom ook verpakt, ondergraaft het huis van God.

En dat is geen herstel.

Dat is verschuiving

Geen excuses voor verkapte luiheid

  1. Waarom“Bijbelvorser” geen scheldwoord  zou moeten zijn

Er wordt vandaag gemakkelijk gezegd:

“Ik heb Jezus. Ik hoef geen Bijbelstudie.”

Dat klinkt geestelijk.
Maar vaak is het niets anders dan een nette verpakking van geestelijke luiheid.

En wie dan wél vragen stelt, teksten vergelijkt, verbanden onderzoekt, krijgt soms een etiket opgeplakt:

“Daar heb je weer zo’n Bijbelvorser.”
Alsof het iets verdachts is.

Laat ik daar dan maar eerlijk over zijn.

Wat is een Bijbelvorser dan?

Het woord betekent eenvoudig: iemand die de Bijbel onderzoekt.
Het werkwoord vorsen betekent: diepgaand onderzoeken.

Dat is geen negatieve term. Dat is Bijbels.

“En deze waren edeler dan die te Thessalonica, als die het Woord ontvingen met alle toegenegenheid, dagelijks onderzoekende de Schriften, of deze dingen alzo waren.” (Handelingen 17:11 STV)

Dagelijks onderzoekende.

De Heilige Geest noemt zulke mensen edel.

Dát is bijbelvorsing.

Waarom krijgt het woord een negatieve lading?

Omdat grondige schriftstudie schuurt.

In sommige kringen weegt:

  • beleving zwaarder dan exegese
  • ervaring zwaarder dan tekst
  • autoriteit zwaarder dan toetsing
  • enthousiasme of gevoel zwaarder dan nauwkeurigheid

Wie dan vraagt:
“Waar staat dat precies?”
“Wat betekent dit in context?”
“Snijden we hier het Woord recht?”

wordt al snel lastig gevonden.

En dan wordt “bijbelvorser” een etiket om iemand weg te zetten als:

  • iemand die alles kapot analyseert
  • iemand die te kritisch is
  • iemand die “zonder geest” zou zijn
  • iemand die corrigeert met teksten

Het verkleinwoord maakt het nog kleinerend ook.
Dan bedoelt men niet: iemand die de Schrift serieus neemt —
maar: zo’n pietluttige tekst-nerd.

Maar wat zit daaronder?

Bijbelstudie ontmaskert oppervlakkigheid

Grondige Bijbelstudie doet iets.

Ontmaskert slordige exegese.
Stelt vragen bij populaire leerstellingen.
Prikt door retoriek heen.
Dwingt tot verantwoording.

En dat schuurt.

En waar het schuurt, ontstaan etiketten.

Maar de Schrift roept juist op tot nauwkeurigheid:

“Benaarstig u, om uzelven Gode beproefd voor te stellen, een arbeider, die niet beschaamd wordt, die het woord der waarheid recht snijdt.” (2 Timótheüs 2:15 STV)

Benaarstig u.

Dat betekent: span je in. Doe moeite. Werk. Zet je er voor in.

Dat is ongeveer het tegenovergestelde van geestelijke gemakzucht.

Liefde tot Christus zonder kennis is leeg

De Here Jezus zegt:

“Indien gij Mij liefhebt, zo bewaart Mijn geboden.” (Johannes 14:15 STV)

Maar hoe bewaar je Zijn geboden als je ze niet kent?

Paulus bidt:

“En dit bid ik, dat uw liefde nog meer en meer overvloedig worde in kennis en alle gevoelen.” (Filippenzen 1:9 STV)

Liefde zonder kennis wordt sentimenteel.
IJver zonder kennis wordt gevaarlijk:

“Want ik geef hun getuigenis, dat zij een ijver tot God hebben, maar niet met verstand.” (Romeinen 10:2 STV)

Geestelijke traagheid wordt aangepakt

De Hebreeënbrief is scherp:

“Hierover hebben wij veel te zeggen, en zwaar om te verklaren, dewijl gij traag om te horen geworden zijt.” (Hebreeën 5:11 STV)

Traag om te horen.

Dat is geen gebrek aan talent.
Dat is een houding.

En verder:

“Want gij moest naar den tijd leraars zijn…” (Hebreeën 5:12 STV)

Er is dus zoiets als verwijtbare stilstand.

Christus Zelf opende de Schriften

Na Zijn opstanding zei Hij niet dit:

“Voel Mij”

Maar dit deed Hij bij de Emmausgangers

“En Hij begon van Mozes en van al de Profeten, en legde hun uit, in al de Schriften, hetgeen van Hem geschreven was.” (Lukas 24:27 STV)

De opgestane Christus opent de Schrift.
Hij vervangt haar niet.

En Hij zegt:

“Indien gij in Mijn woord blijft, zo zijt gij waarlijk Mijn discipelen.” (Johannes 8:31 STV)

Blijven in Zijn woord.

Dat vraagt iets, namelijk inzet.

Is Bijbelvorsing altijd gezond?

Natuurlijk kan iemand helemaal doorschieten.

Zonder liefde wordt studie hard.
Zonder nederigheid wordt kennis hoogmoedig.

Maar dat is geen argument tegen studie.
Dat is een oproep tot karakter.

Het probleem is niet Bijbelvorsing.
Het probleem is hoe mensen reageren op toetsing.

De eerlijke vraag

Waarom zou het een belediging zijn om iemand te noemen naar iemand die de Schrift onderzoekt?

Waarom zou nauwkeurigheid verdacht zijn?

Waarom zou het verkeerd zijn om te vragen:
“Wat staat er werkelijk?”

Misschien is de echte spanning niet dit:
“Bijbelvorsers zijn lastig.”

Maar dit:
Het Woord corrigeert.

En correctie doet pijn.

Bijbelstudie is geen hobby.
Het is gehoorzaamheid.

Het is:

  • liefde tot Christus
  • bescherming tegen dwaling
  • groei naar volwassenheid
  • geestelijke weerbaarheid
  • eerbied voor Gods spreken

Geen excuses dus voor verkapte luiheid.

 

En als iemand je “bijbelvorser” noemt omdat je de Schrift onderzoekt?

Draag het dan als een geuzennaam.

Want de Schrift noemt zulke mensen:

edel.

“Even bijtanken”

“Even bijtanken”

U kent de uitdrukking vast wel. Als we bijvoorbeeld aan het begin van een vakantieperiode staan zeggen we wel tegen elkaar dat het tijd is om “even bij te tanken”, of om “de accu op te laden”. We bedoelen dan dat we verlangen naar rust, tijd voor ontspanning, even geen verantwoordelijkheden. Even nieuwe energie op doen na een periode van drukke werkzaamheden. Ik denk dat het niet zo moeilijk is om daar een beeld bij te hebben.

Gek genoeg lijkt het bij veel christenen op geestelijk gebied ook zo te werken. En misschien is het daarom wel zo dat er op Evangelisch gebied tal van evenementen worden aangeboden om “geestelijk” bij te tanken. Ik denk dan bijvoorbeeld aan conferenties en bijeenkomsten die met klinkende marketingmethoden in de markt worden gezet. Bekende namen verkopen goed, dus als je een of meerdere “grote” namen vast kunt leggen, verhoogt dat je marktwaarde en aandeel aanzienlijk. En een bijzonder prettige bijkomstigheid is ook nog als die “grote namen” ook regelmatig studieboeken of dvd’s produceren. Het genereert omzet immers? Vraag en aanbod….

Bent u ook zo’n “geestelijke bijtanker” die bepaalde conferenties met een zekere regelmaat afloopt, op zoek naar nieuwe kicks, nieuw onderwijs, nieuwe trends op het christelijke erf? En op zoek naar een goed gevoel?

Dan vraag ik me af hoe het zit met uw persoonlijke geloof. Waar dat op gebaseerd is. Hebt u zo’n evenement werkelijk nodig om een kind van God te zijn? Om opgebouwd te worden in uw geloof? Om u weer eens te laten vertellen dat God van u houdt, een plan heeft met uw leven, en u “in geloof stappen moet gaan zetten”? Is uw geloof gebaseerd op gevoel, op ervaring?

Dan heb ik geen opwekkende boodschap. Als uw geloof gebaseerd is op (het verlangen naar) het hebben van gevoelens en bijzondere ervaringen, en op het nalopen van “gezalfde voorgangers”, gaat u onder de streep bedrogen uitkomen.

Uw geloof zou niet gebaseerd moeten zijn op dergelijke zaken, maar enkel en alleen op het Woord van God, wat we allemaal beschikbaar hebben in een of meerdere vertalingen. De Bijbel is, in tegenstelling tot kicks, gevoelens, ervaringen en gezalfde voorgangers betrouwbaar en onveranderlijk. De enige optie die u heeft is uw geloof daaruit te voeden.

En wat die energie betreft voor in de tank, die is onbeperkt op voorraad. Altijd. 24 uur per dag. Als u een kind van God bent, woont Hij namelijk permanent bij u, door de Heilige Geest, de Geest van God. Hiervoor heeft u geen speciale doop nodig, geen speciaal gebed om vervulling door een speciaal iemand, geen speciale taal of andere kunstjes, u bent er al mee verzegeld!

Vult u zichzelf dus niet met vroom uitgevente surrogaat. Hoe mooi de verpakking ook mag zijn, met welke mooie woorden het ook komt, het zal blijken dat het niet genoeg is. Na de zoveelste conferentie volgt de zoveelste leegte….en loop uw tank weer leeg.

Als u dus bij wilt tanken, doe dat in uw binnenkamer. Lees de Bijbel. Denk erover na. Praat met uw hemelse Vader, en besef dat Hij er altijd bij is. Ook al voelt u niks. De Here Jezus Christus voorziet in alles wat u nodig hebt, zelfs zonder dat we daar om vragen.

Of heeft u de Bijbel al uit?

De Gemeente is geen Israël

De Gemeente is geen Israël

Een duidelijk Bijbels onderscheid

De verwarring rond de Gemeente begint vrijwel altijd bij het vervagen van het onderscheid tussen Israël en de Gemeente. Zodra men die twee samenvoegt, ontstaan vermenging van beloften, vermenging van roeping en uiteindelijk vermenging van Wet en Genade.

Wat zegt de Schrift?

Paulus schrijft:

“En heeft alle dingen Zijn voeten onderworpen, en heeft Hem der Gemeente gegeven tot een Hoofd boven alle dingen; Welke Zijn lichaam is, en de vervulling Desgenen, Die alles in allen vervult.” (Efeze 1:22-23 STV)

De Gemeente is het Lichaam van Christus. Dat wordt nergens van Israël gezegd.

Israël wordt genoemd: knecht, wijnstok, volk, kudde, maar nooit het Lichaam van Christus.

Dat is een unieke openbaring die pas ná het kruis bekendgemaakt is.

Een verborgenheid die tevoren niet bekend was

Paulus noemt de Gemeente een verborgenheid.

“Dat Hij mij door openbaring heeft bekendgemaakt deze verborgenheid; (gelijk ik met weinige woorden tevoren geschreven heb;) Waaraan gij, dit lezende, kunt bemerken mijn wetenschap in deze verborgenheid van Christus; Welke in andere eeuwen den kinderen der mensen niet is bekendgemaakt, gelijk zij nu is geopenbaard aan Zijn heilige apostelen en profeten door den Geest.” (Efeze 3:3-5 STV)

Hier staat iets cruciaals: in andere eeuwen niet bekendgemaakt.

Dat betekent dat Mozes, Jesaja, Jeremia of Daniël de Gemeente niet voorzagen als het Lichaam van Christus. Zij zagen het Koninkrijk, zij zagen het herstel van Israël, maar niet deze hemelse eenheid van Jood en heiden in één lichaam.

Daarom kan de Gemeente geen voortzetting van Israël zijn. Een verborgenheid kan geen voortzetting zijn van iets dat al bekend was.

Wanneer begon de Gemeente?

De Heere Jezus sprak vóór het kruis:

“En Ik zeg u ook, dat gij zijt Petrus, en op deze Petra zal Ik Mijn Gemeente bouwen, en de poorten der hel zullen dezelve niet overweldigen.” (Mattheüs 16:18 STV)

Let op: Ik zal bouwen.

Toekomende tijd. Het bestond toen nog niet.

De Gemeente begon historisch bij de uitstorting van de Heilige Geest.

“En zij werden allen vervuld met den Heiligen Geest.” (Handelingen 2:4 STV)

Vanaf dat moment worden gelovigen door één Geest tot één lichaam gedoopt:

“Want ook wij allen zijn door één Geest tot één lichaam gedoopt, hetzij Joden, hetzij Grieken, hetzij dienstknechten, hetzij vrijen; en wij zijn allen tot één Geest gedrenkt.” (1 Korinthe 12:13 STV)

Hier ontstaat iets nieuws: geen nationale eenheid, maar een geestelijke eenheid in Christus.

Israël heeft aardse beloften

Israël heeft een landbelofte.

“En Ik zal u het land Kanaän geven tot een eeuwige bezitting; en Ik zal hun tot een God zijn.” (Genesis 17:8 STV)

Israël verwacht het aardse Koninkrijk onder de Messias.

De discipelen vragen na de opstanding:

“Heere, zult Gij in dezen tijd aan Israël het Koninkrijk weder oprichten?” (Handelingen 1:6 STV)

De Heere corrigeert hun verwachting niet — Hij ontkent het Koninkrijk niet — maar spreekt over het tijdstip.

Dat Koninkrijk is toekomstig en verbonden aan Israël.

De Gemeente heeft een hemelse roeping

Van de Gemeente lezen wij:

“Gezegend zij de God en Vader van onzen Heere Jezus Christus, Die ons gezegend heeft met alle geestelijke zegening in den hemel in Christus.” (Efeze 1:3 STV)

En:

“Want ons burgerschap is in de hemelen, waaruit wij ook den Zaligmaker verwachten, namelijk den Heere Jezus Christus.” (Filippenzen 3:20 STV)

Israël verwacht de Messias op aarde.
De Gemeente verwacht Hem uit de hemel.

Israël ontvangt aardse zegeningen in het land.
De Gemeente is gezet en gezegend in de hemel

Dat is geen nuanceverschil maar een wezenlijk onderscheid.

De Gemeente is niet onder de Wet

Israël stond onder het Sinaïtisch verbond.

Maar Paulus zegt tegen gelovigen uit Jood en heiden:

“Want gij zijt niet onder de wet, maar onder de genade.” (Romeinen 6:14 STV)

Wie de Gemeente weer onder de Wet plaatst, maakt van het Lichaam van Christus opnieuw een Sinaïtisch volk.

Dat is precies wat de Galatenbrief bestrijdt.

Wet en Genade kunnen niet gemengd worden zonder dat beide hun kracht verliezen.

Wat gebeurt er als men dit onderscheid loslaat?

Dan wordt:

– de Gemeente het nieuwe Israël
– het Koninkrijk vergeestelijkt
aardse beloften geestelijk gemaakt
– profetie heringevuld
– Wet en Genade vermengd

En uiteindelijk raakt men het zicht kwijt op Gods veelkleurige wijsheid.

Paulus spreekt over:

“Opdat nu door de Gemeente bekendgemaakt worde aan de overheden en de machten in den hemel de veelvuldige wijsheid Gods.” (Efeze 3:10 STV)

Juist het onderscheid laat Gods plan schitteren.

Niet vermenging, maar onderscheiden bedelingen.

De Gemeente is:

– Het Lichaam van Christus
– Een verborgenheid in het Oude Testament
– Ontstaan na kruis en opstanding
– Samengesteld uit Jood en heiden zonder onderscheid
– Gezegend met hemelse zegeningen
– Niet onder de Wet maar onder de Genade

Israël blijft Gods aardse verbondsvolk met eigen beloften en toekomst.

Wie de Schrift recht wil snijden, moet onderscheiden wat God onderscheidt.

Niet om te scheiden wat bij elkaar hoort, maar om niet samen te voegen wat God uiteen heeft gezet.

 

De grote verdrukking, voor wie bestemd

De grote verdrukking

Wat is het, voor wie bestemd, en voor wie niet?

De term “grote verdrukking” roept veel vragen op.
Is dit een periode waar de Gemeente doorheen moet?
Is dit algemeen christelijk lijden?
Of gaat het om iets heel specifieks in Gods profetisch plan?

De Schrift laat zien dat de grote verdrukking geen vaag geestelijk begrip is, maar een concrete, toekomstige, afgebakende periode met een duidelijk doel en een duidelijk adres.

Wat is de grote verdrukking?

De uitdrukking komt rechtstreeks uit:

Mattheüs 24:21

“Want alsdan zal grote verdrukking wezen, hoedanige niet is geweest van het begin der wereld tot nu toe, en ook niet zijn zal.”

Hier spreekt de Here Jezus over een ongeëvenaarde periode van benauwdheid. Niet zomaar moeilijkheden. Niet gewone vervolging. Maar een unieke, nooit eerder voorgekomen tijd van wereldwijde ontwrichting.

Deze periode wordt verder beschreven in:

  • Daniël 9–12
  • Openbaring 6–19
  • Zacharia 12–14

Het gaat om de laatste fase van Daniëls zeventigste week (Dan. 9:24–27): een periode van zeven jaar, waarvan de tweede helft wordt aangeduid als de grote verdrukking.

“Een tijd van benauwdheid voor Jakob”

De sleuteltekst staat in:

Jeremia 30:7

“Wee! want die dag is groot, dat er geen is als hij; het is een tijd van benauwdheid voor Jakob; nog zal hij daaruit verlost worden.”

Hier wordt het expliciet:
De verdrukking is voor Jakob — dat wil zeggen: voor Israël.

Dit betekent niet dat andere volken niet getroffen worden. De oordelen in Openbaring treffen de hele wereld. Maar het primaire doel is:

  • Israëls loutering
  • Israëls bekering
  • Israëls voorbereiding op het Messiaanse Koninkrijk

De verdrukking is dus geen willekeurig iets, maar onderdeel van Gods verbondsplan met Zijn aardse volk.

 De rol van de volkeren

  • De oordelen in Openbaring 6–18 laten zien dat:
  • Wereldwijde oorlogen uitbreken
  • Hongersnoden en plagen komen
  • Een beestelijk wereldsysteem opkomt

De mensheid geconfronteerd wordt met Gods toorn

In Openbaring 6:17 staat:

“Want de grote dag Zijns toorns is gekomen, en wie kan bestaan?”

De grote verdrukking is dus ook een periode van Goddelijk oordeel over de goddeloze wereldorde.

 Is de Gemeente bestemd voor de grote verdrukking?

Hier ligt vaak de grootste verwarring.

Wanneer men Israël en de Gemeente niet onderscheidt, worden teksten uit Mattheüs 24 rechtstreeks op de Gemeente toegepast. Maar de Schrift maakt een onderscheid tussen:

  • Gods profetisch programma met Israël
  • Gods verborgenheid betreffende het Lichaam van Christus

Paulus schrijft in:

1 Thessalonicenzen 5:9

“Want God heeft ons niet gesteld tot toorn, maar tot verkrijging der zaligheid door onze Heere Jezus Christus.”

En in:

Romeinen 5:9

“…wij zullen door Hem behouden worden van de toorn.”

De grote verdrukking wordt gekenmerkt als een tijd van toorn.
Maar de Gemeente is niet tot toorn gesteld.

Daarom kan de grote verdrukking niet primair gericht zijn op het Lichaam van Christus.

Waarom dit onderscheid essentieel is

Wanneer men dit onderscheid niet maakt:

  • Worden gelovigen in angst gebracht voor profetische gerichten
  • Worden Israëlitische beloften vergeestelijkt
  • Worden gemeente-waarheden vermengd met koninkrijksleer

Maar wanneer men de Schrift “recht snijdt” (2 Tim. 2:15), ziet men:

  • Israël heeft een aardse roeping
  • De Gemeente heeft een hemelse roeping
  • De grote verdrukking hoort bij Israëls profetische traject

Wat betekent dit praktisch?

Voor de gelovige vandaag betekent dit:

Wij leven, en komen ook niet in de grote verdrukking

Wij wachten niet op de antichrist

Wij wachten op Christus

Onze hoop is geen oordeel, maar verwachting.

De grote verdrukking is:

Een toekomstige, unieke periode van ongekende benauwdheid

Bestemd voor Israël en de ongelovige wereld

Gericht op oordeel én loutering

Niet bestemd voor het Lichaam van Christus

Gods plannen lopen niet door elkaar.
Hij werkt onderscheidelijk, maar altijd trouw aan Zijn Woord.

Bedelingenleer toegelicht

Bedelingenleer toegelicht

YouTube player
In deze video breng ik wat nuance aan over iets waar heel veel verwarring en misverstanden over bestaan : Gods woord , de Bijbel recht snijden. De Bedelingenleer. Door bepaalde mensen wordt met grote woorden gegooid, als zou het een ‘valse’ of een ‘vuile’ leer zijn. Wat grote onzin, en polemische taal is.
Heel kort noem ik ook de hyperbedelingen leer, wat een heel ander ding is. Ik heb over dit onderwerp verschillende blogs geschreven.

De Schrift recht snijden

De bedelingen in de Bijbel en de reden waarom Paulus er letterlijk over spreekt

Bedelingen….

“Mijn kracht wordt in zwakheid volbracht”

“Mijn kracht wordt in zwakheid volbracht”

Er zijn teksten die dwars ingaan tegen ons natuurlijke denken.
Eén daarvan is wat de Here zegt in 2 Korinthe 12:9:

“En Hij heeft tot mij gezegd: Mijn genade is u genoeg; want Mijn kracht wordt in zwakheid volbracht. Zo zal ik dan veel liever roemen in mijn zwakheden, opdat de kracht van Christus in mij wone.”

Deze woorden werden gesproken tot de apostel Paulus. En ze raken het hart van het leven uit Genade. Je kan je zelf verbeelden dat je heel wat voorstelt, totdat er wat gebeurt waardoor je stilgezet wordt, wat mij is overkomen. Door een ongeluk, bijna 3 maanden geleden , ben ik behoorlijk op mijn nummer gezet. En heb ondervonden hóe waar het is, wat de apostel Paulus in de tweede Korinthebrief zegt. Ik heb me letterlijk nooit zo zwak gevoeld als nu, terwijl ik ook nooit zo sterk was als nu. Menselijkerwijs gesproken klinkt dat als een vette tegenstelling, bijna schizofreen. maar het is realiteit.

De doorn in het vlees

In hetzelfde hoofdstuk lezen we dat Paulus last had van een “doorn in het vlees”  (2 Korinthe 12:7). Wát die doorn precies was, wordt niet uitgelegd. Sommigen denken aan een lichamelijke kwaal, anderen aan tegenstand of geestelijke druk.

Wat het ook was, het was pijnlijk en vernederend.

Paulus bad er driemaal om. Hij vroeg of de Heere het wilde wegnemen.

Maar het antwoord was geen genezing.

Het antwoord was Genade.

“Mijn genade is u genoeg”

Dit is geen kille harde afwijzing. Het is een diep geestelijk principe.

God zegt niet:

“Ik haal je probleem weg.”

Hij zegt:

“Ik ben genoeg in je probleem.”

Genade betekent hier:
de voortdurende, dragende kracht van God Zelf.

Niet incidenteel.
Niet tijdelijk.
Maar genoeg, en volledig toereikend.

Wat betekent “Mijn kracht wordt in zwakheid volbracht”?

Het woord “volbracht” betekent: tot volle werking gebracht, tot voltooiing gebracht.

Gods kracht wordt niet sterker dóór onze zwakheid, maar zij wordt juist zichtbaar wanneer onze eigen kracht ontbreekt.

Zolang wij sterk zijn:

vertrouwen wij op ons inzicht

steunen wij op ons vermogen

bouwen wij op onze ervaring

Maar wanneer wij zwak zijn:

vallen onze zekerheden weg

wordt eigen roem uitgesloten

leren wij afhankelijkheid

En dáár openbaart zich Gods kracht.

Het omgekeerde verhaal

De wereld zegt:
Wees sterk. Bewijs jezelf. Overwin.

God zegt:
Word nederig. Wees afhankelijk. Vertrouw.

Dit patroon zien we door de hele Schrift:

Gideon met 300 man

David als jonge herder tegenover Goliath

Het kruis van Christus, uiterlijke zwakheid, maar Goddelijke overwinning

Wat zwak lijkt, vertegenwoordigt Gods kracht.

Paulus’ reactie

Paulus verzet zich niet meer tegen zijn zwakheid. Hij leert het doel ervan kennen.

Hij schrijft:

“Zo heb ik dan een welbehagen in zwakheden, in smaadheden, in noden, in vervolgingen, in benauwdheden, om Christus’ wil; want wanneer ik zwak ben, dan ben ik machtig.” (2 Korinthe 12:10)

Dat is geen masochisme.
Dat is geestelijk inzicht.

Wanneer hij zwak is, is hij niet afhankelijk van zichzelf.
En wie niet op zichzelf steunt, steunt op, en staat overeind in Christus.

Wat betekent dit voor jou en mij vandaag?

Dit woord is troost voor:

wie leeft met lichamelijke beperking

wie teleurstelling ervaart

wie worstelt met falen

wie zich onbekwaam voelt

God zegt niet dat zwakheid aangenaam is.
Maar Hij zegt dat Zijn kracht er niet door wordt tegengehouden.

Sterker nog, vaak komt zij juist daar tot volle uitdrukking.

Leven uit Genade

Dit sluit naadloos aan bij het leven onder de Genade.

Wij leven niet:

uit eigen gerechtigheid

uit eigen kracht

uit eigen heiligheid

Maar uit Zijn volbrachte werk.

Zoals ook elders geschreven staat:

“Want uit Genade zijt gij zalig geworden, door het geloof; en dat niet uit u, het is Gods gave.” (Efeze 2:8)

Genade begon bij de zaligheid.
En genade draagt het verdere leven.

“Mijn kracht wordt in zwakheid volbracht” is geen troostzin voor zwakken.
Het is een fundament voor het leven van iedere gelovige.

God zoekt geen sterke mensen.
Hij zoekt afhankelijke harten.

Zwakheid is geen mislukking in Gods plan.
Het is vaak de plaats waar Christus zichtbaar wordt.

Wanneer wij niets meer hebben om op te roemen,
blijft alleen Zijn Genade over.

En die, zegt Hij, is genoeg.

De bedelingen in de Bijbel en de reden waarom Paulus er letterlijk over spreekt

De bedelingen in de Bijbel en de reden waarom Paulus er letterlijk over spreekt

Het begrip bedelingen is geen leerstellig systeem dat later is bedacht.
Het woord staat letterlijk in de Bijbel.

Edit: Ik hoor allerlei geluiden dat dit “duivels” zou zijn, en zonder enige nauwkeurige kennis is het altijd comfortabel blaten.

Opvallend: het is met name de apostel Paulus, de apostel der heidenen, die deze term gebruikt in zijn zendbrieven.

Dat is geen detail. Dat is fundamenteel.

Paulus: apostel der heidenen

Paulus had een unieke bediening.

Romeinen 11:13
“Want ik spreek tot u heidenen; voor zoveel ik der heidenen apostel ben, maak ik mijn bediening heerlijk.”

Hij ontving openbaring die tevoren niet bekend was.

Galaten 1:11-12
“Maar ik maak u bekend, broeders, dat het Evangelie, dat van mij verkondigd is, niet is naar den mens.
Want ik heb hetzelve ook niet van een mens ontvangen, noch geleerd, maar door de openbaring van Jezus Christus.”

Dit is essentieel om het begrip bedelingen te verstaan.

Paulus gebruikt het woord “bedeling” letterlijk

Het Griekse woord oikonomia betekent ‘huishouding’ of ‘beheer’.

Efeze 3:2′
“Indien gij maar gehoord hebt van de bedeling der genade Gods, die mij gegeven is aan u.”

Hier noemt Paulus niet alleen een bedeling ,
hij zegt dat deze hem gegeven is voor de heidenen.

Ook schrijft hij:

Kolossenzen 1:25
“Waarvan ik een dienaar geworden ben, naar de bedeling Gods, die mij gegeven is aan u, om te vervullen het Woord Gods.”

En:

1 Korinthe 9:17
“Want doe ik dat gewillig, zo heb ik loon; maar doe ik het onwillig, de bedeling is mij evenwel toebetrouwd.”

Dit zijn zendbrieven aan gemeenten in de heidenwereld.

Het is dus geen toevallige term.
Paulus verbindt zijn bediening rechtstreeks met een specifieke bedeling.

Wat is die “bedeling der Genade”?

Paulus spreekt over een bestuurswisseling.

Romeinen 6:14
“Want de zonde zal over u niet heersen; want gij zijt niet onder de wet, maar onder de genade.”

Dat is een duidelijke scheidslijn.

Onder Mozes stond Israël onder de Wet.
Nu is er een bedeling van Genade.

Johannes 1:17
“Want de wet is door Mozes gegeven, de genade en de waarheid is door Jezus Christus geworden.”

Paulus ontvouwde wat deze Genade inhoudt voor Jood én heiden in één lichaam.

De verborgenheid: niet eerder bekend

De Gemeente, het Lichaam van Christus, wordt door Paulus een verborgenheid genoemd.

Efeze 3:5-6
“Welke in andere eeuwen den kinderen der mensen niet is bekend gemaakt, gelijk zij nu is geopenbaard aan Zijn heilige apostelen en profeten door den Geest;
Namelijk dat de heidenen zijn mede-erfgenamen, en van hetzelfde lichaam, en mededeelgenoten Zijner belofte in Christus, door het Evangelie.”

Dat was niet geopenbaard in de profetieën van het Oude Testament.

Daarom is bedelingenonderwijs geen ontkenning van het Oude Testament —
het erkent dat God progressief openbaart.

Het onderscheid met hyper- of ultra-dispensationalisme

Maar hier ontstaat een linke boel.

Sommigen zeggen:

  • De Gemeente begon pas ná Handelingen 28
  • De vroege brieven van Paulus horen nog bij Israël
  • De waterdoop geldt niet meer
  • Het avondmaal is niet voor vandaag
  • Alleen Efeze, Filippenzen, Kolossenzen en eventueel de pastorale brieven gelden volledig

Dat is hyper- of ultra-dispensationalisme.

Waarom gaat dat te ver?

Omdat Paulus al vroeg spreekt over het Lichaam van Christus.

1 Korinthe 12:13
“Want ook wij allen zijn door één Geest tot één lichaam gedoopt, hetzij Joden, hetzij Grieken, hetzij dienstknechten, hetzij vrijen; en wij zijn allen tot één Geest gedrenkt.”

Dat was jaren vóór Handelingen 28.

Ook onderwijst hij het avondmaal:

1 Korinthe 11:26
“Want zo dikwijls als gij dit brood zult eten, en dezen drinkbeker zult drinken, zo verkondigt den dood des Heeren, totdat Hij komt.”

De Gemeente bestond dus al vóór het einde van Handelingen.

Hyper-dispensationalisme snijdt rigoureus in het onderwijs van het nieuwe Testament

Het Bijbels evenwicht

Een gezond begrip van bedelingen:

Erkent dat Paulus de term letterlijk gebruikt
Erkent zijn unieke bediening onder de heidenen
✔ Maakt onderscheid tussen Israël en Gemeente
✔ Maakt onderscheid tussen Wet en Genade
✔ Maar behoudt de eenheid van het Lichaam

En boven alles:

2 Timotheüs 3:16
“Al de Schrift is van God ingegeven, en is nuttig tot lering, tot wederlegging, tot verbetering, tot onderwijzing, die in de rechtvaardigheid is.”

Alle Schrift is nuttig.
Maar niet alle Schrift is rechtstreeks aan de Gemeente gericht.

Dat is niet in stukken scheuren.
dat is Schriftuurlijke nauwkeurigheid.

Het begrip bedelingen komt niet uit een systeem.
Het komt uit de zendbrieven van Paulus.

Juist de heidenapostel noemt de “bedeling der Genade” letterlijk.

Maar wie verder gaat dan Paulus zelf gaat, belandt in hyper-dispensationalisme.

Het juiste evenwicht ligt in het erkennen van Gods onderscheiden handelen
zónder de Schrift kunstmatig op te knippen

 

lees ook:

Bedelingen….

Waarom “Verbondstheologie” tekort schiet

De Schrift recht snijden

Verbondstheologie getoetst aan de Schrift, en waarom het Dispensationalisme inhoudelijk sterker staat

Bedelingenleer toegelicht

De bedelingenleer een verzinsel van Scofield?

De Bedelingen, het Dispensationalisme en de oorsprong

Liefde tot de broeders of religieus fanatisme?

Liefde tot de broeders of religieus fanatisme?

Een Bijbels onderscheid

De Bijbel laat geen ruimte voor vaagheid wanneer het gaat om de houding van gelovigen tegenover elkaar. Toch zien we door de eeuwen heen, en ook vandaag, hoe geloof kan ontaarden in hardheid, veroordeling, dwang en religieus fanatisme. Daarom is de vraag onvermijdelijk: leven wij uit de liefde tot de broeders, of uit een fanatisme dat zich met de Schrift rechtvaardigt?

Broederliefde als bewijs van geestelijk leven

Volgens de Schrift is broederliefde geen bijzaak, maar het bewijs dat iemand werkelijk uit God leeft:

„Wij weten, dat wij overgegaan zijn uit den dood in het leven, omdat wij de broeders liefhebben; die den broeder niet liefheeft, blijft in den dood.”
(1 Johannes 3:14, STV)

Johannes trekt dit door:

„Een iegelijk, die zijn broeder haat, is een doodslager; en gij weet, dat geen doodslager het eeuwige leven in zich blijvende heeft.”
(1 Johannes 3:15, STV)

En nog scherper:

„Indien iemand zegt: Ik heb God lief, en zijn broeder haat, die is een leugenaar.”
(1 Johannes 4:20, STV)

Elke vorm van haat, hardheid of geestelijk geweld staat daarmee haaks op leven uit God.

Christus’ norm voor Zijn volgelingen

De Heere Jezus Zelf maakt liefde tot het herkenningspunt van Zijn volgelingen:

„Een nieuw gebod geef Ik u, dat gij elkander liefhebt; gelijkerwijs Ik u liefgehad heb.”
(Johannes 13:34, STV)

„Hieraan zullen allen bekennen, dat gij Mijn discipelen zijt, zo gij liefde hebt onder elkander.”
(Johannes 13:35, STV)

Niet strijd, niet dwang, maar liefde onderscheidt het christelijk geloof.

Wanneer ijver ontaardt in fanatisme

Religieus fanatisme beroept zich vaak op ijver voor God. Paulus erkent die ijver, maar ontmaskert tegelijk het gevaar:

„Want ik geef hun getuigenis, dat zij ijver tot God hebben, maar niet met verstand.”
(Romeinen 10:2, STV)

Fanatisme ontstaat waar men zonder geestelijk onderscheid handelt en Gods Woord losmaakt van Zijn handelen.

Wet en oordeel verkeerd toegepast

Een belangrijke oorzaak van fanatisme is het toepassen van oudtestamentische oordelen in de tijd van genade. Paulus is daar duidelijk over:

„Want gij zijt niet onder de wet, maar onder de genade.”
(Romeinen 6:14, STV)

Wie vandaag met veroordeling, dreiging of dwang werkt, handelt niet overeenkomstig Gods wil

Gods weg nu: lankmoedigheid

De Schrift verklaart waarom God vandaag geen oordeel voltrekt:

„De Heere vertraagt de belofte niet … maar is lankmoedig over ons, niet willende, dat enigen verloren gaan, maar dat zij allen tot bekering komen.”
(2 Petrus 3:9, STV)

Fanatisme wil afdwingen wat God juist uitstelt.

Geen geweld, maar zachtmoedigheid

De houding van de gelovige wordt expliciet beschreven:

„De dienstknecht des Heeren moet niet twisten, maar vriendelijk zijn jegens allen, bekwaam om te leren, verdraagzaam.”
(2 Timotheüs 2:24, STV)

„Met zachtmoedigheid onderwijzende degenen, die tegenstaan.”
(2 Timotheüs 2:25, STV)

En:

„Want de toorn des mans werkt Gods gerechtigheid niet.”
(Jakobus 1:20, STV)

Oordeel behoort God toe

Fanatisme neemt het oordeel in eigen hand, maar de Schrift verbiedt dit:

„Oordeelt niet, opdat gij niet geoordeeld wordt.”
(Mattheüs 7:1, STV)

„Mij komt de wrake toe; Ik zal het vergelden, zegt de Heere.”
(Romeinen 12:19, STV)

„Daarom zo laat ons elkander niet meer oordelen.”
(Romeinen 14:13, STV)

Geen vleselijke wapenen

Het Koninkrijk van Christus wordt niet verdedigd met geweld:

„Mijn Koninkrijk is niet van deze wereld; indien Mijn Koninkrijk van deze wereld ware, zo zouden Mijn dienaars strijden.”
(Johannes 18:36, STV)

„Want de wapenen van onzen krijg zijn niet vleselijk.”
(2 Korinthe 10:4, STV)

De gezindheid die fanatisme uitsluit

Paulus beschrijft een gezindheid die religieus fanatisme onmogelijk maakt:

„Doet geen ding door twisting of ijdele eer, maar door ootmoedigheid achte de een den ander uitnemender dan zichzelven.”
(Filippenzen 2:3, STV)

Waar deze houding ontbreekt, ontstaan trots, hardheid en geestelijke dwang. Met name deze tekst kreeg ik zelf de laatste tijd regelmatig in gedachten….

Liefde boven kennis en gelijk

Zelfs zuivere leer verliest haar waarde zonder liefde:

„De kennis maakt opgeblazen, maar de liefde sticht.”
(1 Korinthe 8:1, STV)

„Al ware het, dat ik al het geloof had … en de liefde niet had, zo ware ik niets.”
(1 Korinthe 13:2, STV)

„Doch nu blijft geloof, hoop en liefde, deze drie; maar de meeste van deze is de liefde.”
(1 Korinthe 13:13, STV)

Feitelijk:

Religieus fanatisme:

  • verwart Wet en genade
  • neemt het oordeel vooruit
  • rechtvaardigt hardheid met Bijbelteksten

Bijbels geloof daarentegen:

  • wandelt in liefde
  • spreekt waarheid met zachtmoedigheid
  • acht de ander uitnemender dan zichzelf

„Want het Koninkrijk Gods is niet spijs en drank, maar rechtvaardigheid en vrede en blijdschap door den Heiligen Geest.”
(Romeinen 14:17, STV)

Niet messen en bijlen kenmerken Gods werk vandaag,
maar het kruis, en Zijn liefde die daaruit voortvloeit.

Afsluiting blogreeks

Afsluiting blogreeks

De reeks blogs over King James only en Statenvertaling alléén en de Textus Receptus begon eigenlijk met één doel: misverstanden en misconcepties over de Bijbel uit de weg ruimen

Niet om strijd te voeren, maar juist om te luisteren naar, en gehoorzaam zijn aan de Schrift.

Gaandeweg merkte ik dat het inhoudelijk steeds vaker verschoof naar vaste posities en verdediging. Wat bedoeld was als toetsing, werd een frontlinie.

Dat is pertinent  niet de weg die ik wil gaan.

Daarom sluit ik deze reeks af niet uit afstand tot de Bijbel, maar juist uit respect daarvoor.

Ik heb geen leer losgelaten, Christus niet verloochend en geen vertrouwen verloren in Gods Woord.

Wel heb ik, definitief, afstand genomen van de overtuiging dat tekstueel absolutisme, één vertaling of tekstvorm de exclusieve norm voor het verstaan van Gods Woord zou zijn.

Argumenten verdienen toetsing, juist ook als ze vertrouwd klinken of gevoelsmatig kloppen.

Toetsing is geen ongeloof.

Het is gehoorzaamheid.

Ik blijf de Statenvertaling en de King James Version een warm hart toedragen om hun rol  voor vele gelovigen, zelfs door de eeuwen heen, en hun plaats in de kerkgeschiedenis.

Dat verandert niet.

Maar mijn vertrouwen ligt niet langer in één tekstvorm, of traditie,  maar blijft in de God die Zijn Woord door de eeuwen heen heeft bewaard en gedragen,  en daar niet mee gestopt is 4 eeuwen terug.

Deze reeks bracht mij steeds verder in een rol van loopgravenverdediger, terwijl ik wil lezen, onderzoeken, verstaan en me wil blijven verwonderen.

Niet om vast te roesten.

Met de hakken in het zand.

Die spanning kies ik niet langer.

Dit is geen eindconclusie, maar een uitnodiging:

Blijf alsjeblieft toetsen, blijf of ga zelf onderzoeken , blijf vragen stellen bij wat als feit is gepresenteerd, en lees de Bijbel om te groeien, in kennis en geloof van die Ene Naam, ook om gehoord te worden, niet om oorlog te voeren.

Voor mij eindigt hier deze  blogreeks.

In rust. En vrede.

Korte introductie en motivering

YouTube player

Mijn kanaal bestond al langer, maar gereboot na mijn ongeluk. Ik leef nu in reservetijd en wil die heel graag uitbuiten. Ik had heel makkelijk dood kunnen zijn, maar ben wonderlijk bewaard gebleven.
De oudere video’s laat ik ook staan, over roken en mijn radiohobby bijvoorbeeld. Ik ben ruim 8 jaar geleden in een keer gestopt met roken. Ik had nooit gedacht dat dat mogelijk was….De aanleiding daarvan was erg verdrietig, maar heeft me veel goeds opgeleverd.

Geverifieerd door MonsterInsights