Checklist “vervalste Bijbels” van sv1637.org gecheckt en geanalyseerd. Romeinen, 1 en 2 Korinthe en Galaten

De “Checklist vervalste Bijbels” afkomstig van Nico Verhoef van SV1637.org gecheckt. Die website is een proponent van de ‘Statenvertaling alléén’ beweging, en beweert onder andere dat alle bijbels die in omloop zijn -behalve dan de Statenvertaling- corrupt, vals of van de duivel zijn. Deze keer het boek Romeinen, de Korinthebrieven en Galaten. Het overzicht van Handelingen staat hier

Hier volgt een gedetailleerde analyse van de genoemde verzen uit Romeinen, waarbij ik de verschillen vergelijk tussen de Statenvertaling (SV 1637), Nieuwe Bijbelvertaling (NBV), Textus Receptus (TR), en de oudste Griekse manuscripten zoals de Codex Sinaiticus en Vaticanus.

  1. Romeinen 1:16 – “van Christus” ontbreekt
  • SV:
    “Want ik schaam mij des Evangelies van Christus niet; want het is een kracht Gods tot zaligheid voor een ieder, die gelooft, eerst den Jood en ook den Griek.”
  • NBV:
    “Ik schaam mij het evangelie niet, want het is een kracht van God tot redding voor ieder die gelooft, eerst voor de Jood en ook voor de Griek.”
  • Waarom?
    • “van Christus” (τοῦ Χριστοῦ) ontbreekt in Codex Sinaiticus en Vaticanus.
    • De kortere lezing komt waarschijnlijk uit de oudste manuscripten, terwijl de langere versie mogelijk een latere verduidelijking is.
  1. Romeinen 5:2 – “door het geloof” ontbreekt
  • SV:
    “Door Welken wij ook de toeleiding hebben door het geloof tot deze genade, in welke wij staan, en roemen in de hoop der heerlijkheid Gods.”
  • NBV:
    “Door Hem hebben wij in geloof toegang gekregen tot deze genade waarin wij staan, en wij roemen in de hoop op Gods heerlijkheid.”
  • Waarom?
    • “door het geloof” wordt soms vertaald met “in geloof” maar nergens weggelaten. Zie ook NBG.
  1. Romeinen 9:28 – “in rechtvaardigheid” ontbreekt
  • SV:
    “Want Hij voleindt het werk en snijdt het af in rechtvaardigheid; want de Heere zal een afgesneden werk doen op de aarde.”
  • NBV:
    “Want de Heer zal zijn vonnis snel en definitief voltrekken op aarde.”
  • Waarom?
    • “in rechtvaardigheid” ontbreekt in de oudste manuscripten.
    • Mogelijk een latere toevoeging om het citaat uit Jesaja 10:22 en 23 completer te maken, daar is sprake van gerechtigheid
  1. Romeinen 11:6 – “En indien het is uit de werken, zo is het geen genade meer; anderszins is het werk geen werk meer” ontbreekt
  • SV:
    “Maar indien het door genade is, zo is het niet meer uit de werken; anderszins is de genade geen genade meer. En indien het is uit de werken, zo is het geen genade meer; anderszins is het werk geen werk meer.”
  • NBV:
    “Maar als het uit genade is, dan is het niet meer op grond van werken, anders zou genade geen genade meer zijn.”
  • Waarom?
    • De tweede zin ontbreekt in de oudste manuscripten.
    • Waarschijnlijk een latere toevoeging om de tegenstelling tussen genade en werken te verduidelijken.
  1. Romeinen 13:9 – “gij zult geen valse getuigenis geven” ontbreekt
  • SV:
    “Want dit: Gij zult geen overspel doen, gij zult niet doden, gij zult niet stelen, gij zult geen valse getuigenis geven, gij zult niet begeren, en zo er enig ander gebod is, wordt in dit woord samengevat, namelijk: Gij zult uw naaste liefhebben als uzelven.”
  • NBV:
    “De geboden ‘Pleeg geen overspel, pleeg geen moord, steel niet, zet niemand iets afhandig’ – of welk ander gebod dan ook – worden samengevat in deze ene uitspraak: ‘Heb uw naaste lief als uzelf.’”
  • Waarom?
    • “gij zult geen valse getuigenis geven” ontbreekt in een aantal oude manuscripten, staat wel in de Sinaiticus.
    • Kan toegevoegd zijn om een completere opsomming te geven van de tien geboden zoals gevonden in Exodus 20:16 en Deuteronomium 5:20.
  1. Romeinen 14:6 – “en dien den dag niet waarneemt, die neemt hem niet waar den Heere” ontbreekt
  • SV:
    “Die den dag waarneemt, die neemt hem waar den Heere; en die den dag niet waarneemt, die neemt hem niet waar den Heere. Die eet, die eet den Heere; want hij dankt God. En die niet eet, die eet den Heere niet, en dankt God.”
  • NBV:
    “Wie een bepaalde dag bijzonder eert, doet dat voor de Heer. Wie eet, doet dat voor de Heer, want hij dankt God. En wie niet eet, laat dat na voor de Heer, en ook hij dankt God.”
  • Waarom?
    • “en dien den dag niet waarneemt, die neemt hem niet waar den Heere” ontbreekt in de oudste manuscripten.
    • Mogelijk later toegevoegd voor evenwicht in de zin.
  1. Romeinen 14:9 – “ook en opgestaan” ontbreekt
  • SV:
    “Want daartoe is Christus ook gestorven, en opgestaan, en weder levend geworden, opdat Hij en over doden en levenden heersen zou.”
  • NBV:
    “Daarom is Christus gestorven en weer tot leven gekomen: om te heersen over de doden en de levenden.”
  • Waarom?
    • “en opgestaan” ontbreekt in Codex Sinaiticus en Vaticanus.
    • Mogelijk een latere toevoeging om het opstandingsaspect van Christus te benadrukken.
  1. Romeinen 14:21 – “of geërgerd wordt, of waarin hij zwak is” ontbreekt
  • SV:
    “Het is goed geen vlees te eten, noch wijn te drinken, noch iets te doen waaraan uw broeder zich stoot, of geërgerd wordt, of waarin hij zwak is.”
  • NBV:
    “Het is goed geen vlees te eten en geen wijn te drinken of iets te doen waaraan je broeder of zuster aanstoot zou kunnen nemen.”
  • Waarom?
    • “of geërgerd wordt, of waarin hij zwak is” ontbreekt in een aantal oude manuscripten.
    • Mogelijk later toegevoegd om Paulus’ argument sterker te maken.
  1. Romeinen 15:29 – “des Evangelies” ontbreekt
  • SV:
    “En ik weet, dat ik als ik tot u zal komen, met een volle zegen des Evangelies van Christus komen zal.”
  • NBV:
    “En ik weet dat wanneer ik kom, ik met de volle zegen zal komen die Christus geeft.”
  • Waarom?
    • “des Evangelies” ontbreekt in de oudste manuscripten.
    • Mogelijk later toegevoegd om de zin explicieter te maken.
  1. Romeinen 16:24 – Hele vers ontbreekt
  • SV:
    “De genade van onzen Heere Jezus Christus zij met u allen. Amen.”
  • NBV:
    Dit vers ontbreekt.
  • Waarom?
    • Ontbreekt in Codex Sinaiticus en Vaticanus.
    • Dit vers lijkt een latere toevoeging als een extra zegenbede.
    • Een vergelijkbare zegenbede komt voor in vers 20, wat erop kan wijzen dat deze zin later is overgenomen.
    • De meerderheidstekst eindigt met vers 24 en laat de verzen 25 tot en met 27 weg

1 en 2 Korinthe

Hier volgt een gedetailleerde analyse van de genoemde verzen uit 1 en 2 Korinthe, waarbij ik de verschillen vergelijk tussen de Statenvertaling (SV 1637), Nieuwe Bijbelvertaling (NBV), Textus Receptus (TR), en de oudste Griekse manuscripten zoals de Codex Sinaiticus en Vaticanus.

  1. 1 Korinthe 1:14 – “Ik dank (God)”
  • SV:
    “Ik dank God, dat ik niemand van u gedoopt heb, dan Crispus en Gajus.”
  • NBV:
    “Ik dank dat ik niemand van jullie heb gedoopt, behalve Crispus en Gajus.”
  • Waarom?
    • Het woord “God” (Θεῷ – Theō) ontbreekt in sommige oude manuscripten.
    • Mogelijk later toegevoegd voor verduidelijking, om te zeggen aan wie Paulus dank zegt.
  1. 1 Korinthe 5:7 – “voor ons” ontbreekt
  • SV:
    “Zuivert dan het oude zuurdesem uit, opdat gij een nieuw deeg moogt zijn, gelijk gij ongezuurd zijt; want ook ons Pascha is voor ons geslacht, namelijk Christus.”
  • NBV:
    “Verwijder het oude zuurdeeg, opdat u vers deeg bent, zoals u al ongezuurd bent. Want ook ons paaslam is geslacht: Christus.”
  • Waarom?
    • “voor ons” ontbreekt in de oudste manuscripten.
    • Mogelijk later toegevoegd om de gedachte te versterken dat Christus voor ons is gestorven.
  1. 1 Korinthe 6:20 – “en in uw geest, welke Godes zijn” ontbreekt
  • SV:
    “Want gij zijt duur gekocht; zo verheerlijkt dan God in uw lichaam en in uw geest, welke Godes zijn.”
  • NBV:
    “U bent immers gekocht en betaald. Eer God met uw lichaam.”
  • Waarom?
    • “en in uw geest, welke Godes zijn” ontbreekt in Codex Sinaiticus en Vaticanus.
    • Mogelijk later toegevoegd om een bredere toepassing te geven.
  1. 1 Korinthe 7:39 – “door de wet” ontbreekt
  • SV:
    “Een vrouw is door de wet verbonden, zolang haar man leeft; maar indien haar man ontslapen is, zo is zij vrij om te huwen, dien zij wil, alleen in den Heere.”
  • NBV:
    “Een vrouw is aan haar man gebonden zolang hij leeft, maar als hij sterft, is ze vrij om te trouwen met wie ze wil, mits in de Heer.”
  • Waarom?
    • “door de wet” ontbreekt in de oudste manuscripten.
    • Mogelijk later toegevoegd om een juridische nuance te geven.
  1. 1 Korinthe 10:28 – “want de aarde is des Heeren en de volheid derzelve” ontbreekt
  • SV:
    “Maar indien iemand tot u zegt: Dit is een afgodsoffer, zo eet het niet, om desgenen wil, die het te kennen gaf, en om des gewetens wil; want de aarde is des Heeren, en de volheid derzelve.”
  • NBV:
    “Maar als iemand zegt: ‘Dit is aan een afgod geofferd,’ eet het dan niet, uit respect voor degene die het gezegd heeft en omwille van het geweten.”
  • Waarom?
    • “want de aarde is des Heeren, en de volheid derzelve” ontbreekt in Codex Sinaiticus en Vaticanus.
    • Deze zin staat al in vers 26 en is misschien per ongeluk herhaald in vers 28
  1. 1 Korinthe 11:24 – “Neemt, eet” ontbreekt en “gebroken voor u”
  • SV:
    “En als Hij gedankt had, brak Hij het, en zeide: Neemt, eet, dat is Mijn lichaam, dat voor u gebroken wordt; doet dat tot Mijn gedachtenis.”
  • NBV:
    “Hij sprak het dankgebed uit, brak het brood en zei: ‘Dit is mijn lichaam voor jullie. Doe dit, telkens opnieuw, om mij te gedenken.’”
  • Waarom?
    • Ontbreekt in de oudste manuscripten.
    • Mogelijk is “neemt eet” toegevoegd om overeen te stemmen met Mattheüs 26:26.
  1. 1 Korinthe 11:29 – “des Heeren” ontbreekt
  • SV:
    “Want die onwaardiglijk eet en drinkt, die eet en drinkt zichzelf een oordeel, niet onderscheidende het lichaam des Heeren.”
  • NBV:
    “Want wie eet en drinkt zonder het lichaam te onderscheiden, roept het oordeel over zichzelf af.”
  • Waarom?
    • “des Heeren” ontbreekt in Codex Sinaiticus en Vaticanus.
    • Mogelijk later toegevoegd om het vers explicieter te maken.
  1. 1 Korinthe 15:47 – “de Heere” ontbreekt
  • SV:
    “De eerste mens is uit de aarde, aards; de tweede mens is de Heere uit den hemel.”
  • NBV:
    “De eerste mens kwam uit de aarde en was stoffelijk, de tweede mens kwam uit de hemel.”
  • Waarom?
    • “de Heere” (ὁ κύριος – ho kyrios) ontbreekt in Codex Sinaiticus en Vaticanus.
    • Mogelijk later toegevoegd om te verduidelijken dat Jezus “de Heere” is.
  1. 1 Korinthe 16:22 – “Jezus Christus” ontbreekt
  • SV:
    “Indien iemand den Heere Jezus Christus niet liefheeft, die zij een vervloeking; Maranatha!”
  • NBV:
    “Als iemand de Heer niet liefheeft, hij zij vervloekt. Maranatha!”
  • Waarom?
    • “Jezus Christus” ontbreekt in de oudste manuscripten.
    • Mogelijk later toegevoegd om de identificatie van “de Heer” specifieker te maken.
  1. 1 Korinthe 16:23 – “Christus” ontbreekt
  • SV:
    “De genade van den Heere Jezus Christus zij met u.”
  • NBV:
    “De genade van de Heer Jezus zij met u.”
  • Waarom?
    • “Christus” ontbreekt in Codex Sinaiticus en Vaticanus.
    • Mogelijk later toegevoegd omdat in vers 24 Christus Jezus staat.
  1. 2 Korinthe 4:6 – “Jezus” ontbreekt
  • SV:
    “Want God, Die gezegd heeft, dat het licht uit de duisternis zou schijnen, is Degene, Die in onze harten geschenen heeft, tot verlichting der kennis der heerlijkheid Gods in het aangezicht van Jezus Christus.”
  • NBV:
    “Want God, die heeft gezegd: ‘Uit de duisternis zal licht schijnen’, heeft in onze harten het licht doen schijnen, zodat wij de luister van God kennen in het gezicht van Christus.”
  • Waarom?
    • “Jezus” ontbreekt in de oudste manuscripten.
    • Mogelijk toegevoegd om duidelijk te maken dat “Christus” Jezus is.
  1. 2 Korinthe 4:10 – “den Heere” ontbreekt
  • SV:
    “Altoos de dood des Heeren Jezus in het lichaam omdragende, opdat ook het leven van Jezus in ons lichaam zou geopenbaard worden.”
  • NBV:
    “Altijd dragen wij het sterven van Jezus in ons lichaam, opdat ook het leven van Jezus zichtbaar wordt in ons lichaam.”
  • Waarom?
    • “den Heere” ontbreekt in Codex Sinaiticus en Vaticanus.
    • Mogelijk toegevoegd om Jezus’ titel als “Heer” te benadrukken.

Galaten

Hier volgt een gedetailleerde analyse van de genoemde verzen uit Galaten, waarbij ik de verschillen vergelijk tussen de Statenvertaling (SV 1637), Nieuwe Bijbelvertaling (NBV), Textus Receptus (TR), en de oudste Griekse manuscripten zoals de Codex Sinaiticus en Vaticanus.

  1. Galaten 3:1 – “dat gij der waarheid niet zoudt gehoorzaam zijn” ontbreekt
  • SV:
    “O gij uitzinnige Galaten, wie heeft u betoverd, dat gij der waarheid niet zoudt gehoorzaam zijn, u, voor wier ogen Jezus Christus tevoren geschilderd is geweest, onder u gekruist zijnde?”
  • NBV:
    “Dwaze Galaten, wie heeft u betoverd? Jezus Christus is toch helder voor uw ogen geschilderd als de gekruisigde?”
  • Waarom?
    • “dat gij der waarheid niet zoudt gehoorzaam zijn” ontbreekt in Codex Sinaiticus en Vaticanus.
    • Mogelijk later toegevoegd om de betekenis explicieter te maken.
  1. Galaten 4:7 – “door Christus” ontbreekt
  • SV:
    “Zo zijt gij dan niet meer een dienstknecht, maar een zoon; en indien gij een zoon zijt, zo zijt gij ook een erfgenaam Gods door Christus.”
  • NBV:
    “U bent dus niet langer een slaaf, maar een kind, en als kind ook erfgenaam, door de wil van God.”
  • Waarom?
    • “door Christus” ontbreekt in de oudste manuscripten.
    • Mogelijk toegevoegd om de rol van Christus in de erfenis te benadrukken.
  1. Galaten 6:15 – “in Christus Jezus” ontbreekt
  • SV:
    “Want in Christus Jezus heeft noch besnijdenis enige kracht, noch voorhuid, maar een nieuw schepsel.”
  • NBV:
    “Want het is volstrekt niet van belang of men besneden is of niet, maar of men een nieuwe schepping is.”
  • Waarom?
    • “in Christus Jezus” ontbreekt in Codex Vaticanus.
    • Sinaiticus en Alexandrinus hebben het wel
    • Statenvertaling is de betere keuze hier

De claim dat de King James Version “de meest betrouwbare Bijbel is” nader bekeken #3

Vroege vertalingen naar het Engels

Vervolg van De claim dat de King James Version “de meest betrouwbare Bijbel is” nader bekeken #2

Het is een veelvoorkomende misvatting dat de Bijbel voor het eerst in het Engels werd vertaald door John Wycliffe. Die eer komt eigenlijk voornamelijk toe aan Nicholas Hereford, die onder toezicht van Wycliffe werkte.

Hij voltooide het Oude Testament in 1382. Het Nieuwe Testament werd door anderen voltooid in 1384. Zijn vertaling (van de Vulgaat) was moeilijk te lezen.

Een beter leesbare en geliefde vertaling was die van John Purvey (de secretaris van Wycliffe). Deze werd voltooid in 1395 en bekend als de Lollard Bible.

Hoewel Wycliffe (ca. 1329-1384) vaak wordt genoemd als de eerste Engelse vertaler van de Bijbel, wordt er opgemerkt:
“Het is mogelijk dat hij direct helemaal geen bijdrage leverde aan enige vertaling, maar hij inspireerde het project en hield toezicht op het werk van anderen vanuit zijn pastorie in Lutterworth.”

De volgende belangrijke vertaling voor Engelstaligen was die van William Tyndale in 1526.

Bijbelvertalingen in de Engelse taal vóór 1611 (in chronologische volgorde)

  • 1384 – Wycliffe-vertaling (door Nicholas Hereford en anderen).
  • 1395 – Lollard Bible (door John Purvey).
  • 1526 – Tyndale begint met het drukken van het Nieuwe Testament.
  • 1535 – Coverdale.
  • 1537 – Matthew.
  • 1539 – Great Bible.
  • 1560 – Geneva Bible (de eerste Engelse Bijbel met versindeling).
  • 1568 – Bishops Bible.
  • 1611King James Version (KJV), ook bekend als de Authorized Version (AV).

De KJV werd snel populair omdat de taal aansloot bij het taalgebruik in die tijd. Dit is een belangrijk aspect van vertalingen, want het Nieuwe Testament werd oorspronkelijk geschreven in Koine Grieks – de gewone spreektaal van het volk.

Dit betekent dat een vertaling van de Bijbel in de hedendaagse taal moet zijn om getrouw te blijven aan de oorspronkelijke manuscripten. Taal is niet statisch. Woorden veranderen soms van betekenis, of verdwijnen zelfs.

Het oordeel van de KJV-vertalers over hun eigen werk

De KJV-vertalers waren bescheiden over hun werk. In de inleiding van de eerste editie adviseren zij bijbelstudenten om ook andere vertalingen te raadplegen:

“… als er iets in de KJV gebrekkig of overbodig is, of niet zo goed overeenkomt met het origineel [Hebreeuws en Grieks], laat dit dan gecorrigeerd worden en laat de waarheid op zijn plaats worden gezet.”

Hier zien we dat zij, zoals een goed vertaler betaamt, zich bewust waren onvermijdelijke onvolkomenheden. Ze stonden open voor aanvulling en correctie.

Wat veel mensen zich niet realiseren, is dat de King James Version die tegenwoordig algemeen gebruikt wordt, niet de originele 1611-versie is.

De huidige versie is het resultaat van een herziening uit 1769 door Benjamin Blayney, een professor in het Hebreeuws aan de Universiteit van Oxford. Daarom wordt deze versie ook wel de “Oxford Standard Edition” genoemd.

Deze herziening volgde op drie eerdere herzieningen:

  • 1629
  • 1638
  • 1762

De conclusie is gerechtvaardigd dat herzieningen allerminst een modern verschijnsel zijn. Ze zijn er altijd geweest, en ze waren nodig.

Volgende deel: Fouten in de KJV

De claim dat de King James Version “de meest betrouwbare Bijbel is” nader bekeken #2

De strijd en persoonlijke offers om de Bijbel beschikbaar te maken

Vervolg van De claim dat de King James Version “de meest betrouwbare Bijbel is” nader bekeken #1

De onderdanen en volgelingen van de paus  mochten de Bijbel niet lezen. Dit was een poging om het gezag van de paus boven die van Gods Woord te plaatsen. De strijd om de Bijbel  beschikbaar te maken voor het volk was lang en bitter, zoals te zien is in het levensverhaal van William Tyndale.

In 1525 voltooide Tyndale de vertaling van het Nieuwe Testament uit het Grieks naar het Engels. Omdat het gezag van de Schrift werd gezien als een directe bedreiging voor het gezag van de paus en andere kerkleiders, ondervond Tyndale veel tegenstand.

Zijn leven werd bedreigd en hij vluchtte naar Keulen in Duitsland. Daar is hij begonnen  met het drukken van het Nieuwe Testament (1526). Toen de rooms-katholieke autoriteiten zijn werk daar onmogelijk hadden gemaakt, verhuisde hij naar Worms om zijn werk voort te zetten. Tyndale bleef zijn vertaling herzien en Engelse handelslieden smokkelden zijn Nieuwe Testament – meestal in balen wol – naar Engeland.

Tyndale was, noodgedwongen,  voortdurend op de vlucht. Hij werd uiteindelijk verraden. Hij werd in 1536 gevangen genomen, gewurgd en zijn lichaam werd verbrand. Deze geschiedenis en die van vele anderen laat zien hoe hoog de prijs was die zij hebben betaald om de Bijbel in het Engels te vertalen en te publiceren.

De Septuaginta kreeg hetzelfde gezag als de orignele manuscripten

De eerste belangrijke vertaling van de Schrift was die van het Oude Testament naar het Grieks. Dit was noodzakelijk omdat veel mensen in de Grieks-sprekende wereld geen Hebreeuws konden lezen.

Er is enige discussie over deze vertaling, die bekend is geworden als de Septuaginta (LXX).  Aangenomen wordt, dat het werk werd voltooid door tweeënzeventig geleerden in tweeënzeventig dagen in Alexandrië, Egypte, tussen 250 en 200 v.Chr.

Veel schrijvers van het Nieuwe Testament citeren uit de Septuaginta,. Zo citeert Lukas in Handelingen 15:16-17 uit Amos 9:11-12 in de Septuaginta.

Het feit dat de Septuaginta in het Nieuwe Testament wordt geciteerd, toont aan dat betrouwbare vertalingen van de oorspronkelijke Hebreeuwse en Griekse teksten hetzelfde gezag hebben als de originele manuscripten.

“Het Woord van God blijft het Woord van God, ongeacht de taal waarin het wordt vertaald.”

De Vulgaat

Het christendom verspreidde zich snel over het Romeinse Rijk. Daarom werd het noodzakelijk om een vertaling van de Schrift in het Latijn te maken. Keizer Constantijn maakte het christendom tot officiële staatsgodsdienst van het Romeinse Rijk in 313 na Christus.

Pas in 404 na Christus produceerde Hiëronymus de langverwachte Latijnse Vulgaat. Zoals bij alle vertalingen kreeg deze kritiek vanwege kleine variaties ten opzichte van de vorige, veelgebruikte vertaling.

De Vulgaat werd wereldwijd gebruikt, ook in Engeland. Een Engelse vertaling werd geproduceerd in 1384. Vanuit Engels perspectief gezien betekent dit dat de Vulgaat bijna duizend jaar de meest gebruikte vertaling was!

Herziening van de Vulgaat

Desiderius Erasmus (1466-1536) las de Vulgaat en vergeleek deze met oude commentaren erbij. Hij merkte kleine verschillen op in de tekst.

Erasmus beredeneerde dat de Vulgaat vaker was gekopieerd dan de commentaren. Hij concludeerde dat daardoor meer kans was geweest op kopieerfouten. Daarom besloot hij dat een herziening van de Vulgaat nodig was.

Erasmus zocht naar de oudste Vulgaat-teksten om een zo nauwkeurig mogelijke herziening te maken. Hij kwam onder zware kritiek te staan omdat hij wijzigingen aanbracht in de oude Vulgaat. Hoe durfde iemand ook maar één woord te veranderen in een vertaling die al meer dan duizend jaar in gebruik was?

Hij werd beschuldigd van het knoeien met het Woord van God. Op dezelfde manier bekritiseren voorstanders van de KJV degenen die aan moderne vertalingen werken.

De eerste gedrukte Griekse tekst 

Erasmus publiceerde de eerste editie van de Griekse tekst. Het is belangrijk op te merken dat hij de eerste was die de Griekse tekst publiceerde, niet de eerste die er een produceerde.

Een andere geleerde, kardinaal Ximenes, had eerder al zijn Complutensian Polyglot gedrukt, waarin ook het Griekse Nieuwe Testament was opgenomen. Hij wachtte echter op goedkeuring van de paus voordat hij het mocht publiceren. Erasmus bedacht een list om Ximenes voor te zijn. Erasmus droeg zijn werk op aan paus Leo X (dezelfde paus die later Maarten Luther zou excommuniceren). Door de paus te eren, hoopte hij problemen te voorkomen. Dat plan werkte.

Erasmus publiceerde zijn werk in 1516. Een jaar later, op 31 oktober 1517, zou Maarten Luther zijn 95 stellingen  aan de deur van de slotkapel in Wittenberg spijkeren. Dat betekende een vliegende start van de Reformatie.

Het boek dat Erasmus produceerde, bevatte parallelle kolommen met aan de ene kant de Griekse tekst en aan de andere kant zijn herziene Vulgaat. Dit maakte het voor geleerden mogelijk om de Vulgaat te vergelijken met de Griekse tekst.

Erasmus had echter slechts een beperkt aantal manuscripten tot zijn beschikking, en geen daarvan was erg oud. Bovendien ontdekte hij fouten in de teksten waarmee hij werkte. Toch slaagde hij erin een behoorlijke Griekse tekst te produceren binnen de beperkingen die hij had.

Het is deze tekst, de primaire onderliggende Griekse tekst van de KJV, die later onder de naam Textus Receptus bekend zou worden.

Erasmus bracht tijdens zijn leven meerdere herzieningen uit, namelijk in

  • 1519
  • 1522
  • 1527
  • 1535 (een jaar voor zijn dood)

Meerdere en verschillende edities

Naast de herzieningen van Erasmus waren er ook andere wetenschappers die revisies produceerden, die uiteindelijk ook door het vertaalcomité van de KJV werden gebruikt.

Een autoriteit op dit gebied stelt:
“Drie mannen waren primair verantwoordelijk voor de creatie van de Griekse tekst die door de KJV-vertalers werd gebruikt: Desiderius Erasmus, Robert Estienne (beter bekend als Stephanus), en Theodore Beza .De tekst die door ieder van hen afzonderlijk werd geproduceerd, stemt grotendeels overeen, maar er zijn verschillen tussen hun edities.”

We zullen hier later nog op ingaan, maar laten we eerst kijken naar de vroege vertalingen naar het Engels.

Naar deel 3

Geverifieerd door MonsterInsights